با آغاز ماه مبارک رمضان، پرسشهای متعددی درباره احکام روزهداری ذهن مومنان را به خود مشغول میکند. یکی از پرتکرارترین سوالات زوجین، حکم رابطه زناشویی در این ماه است. آیا سکس روزه را باطل میکند؟ شرایط آن چیست و در صورت بطلان، چه تکلیفی بر عهده افراد خواهد بود؟
حکم کلی رابطه جنسی در ماه رمضان
نزدیکی و رابطه زناشویی فینفسه در ماه رمضان حرام نیست، اما روزهداران نمیتوانند در ساعات روزهداری (از اذان صبح تا اذان مغرب) اقدام به این کار کنند. برقراری رابطه جنسی برای افراد روزهدار یکی از مبطلات روزه به شمار میرود .
پس از افطار تا قبل از اذان صبح، زوجین میتوانند رابطه زناشویی داشته باشند، مشروط بر اینکه قبل از اذان صبح غسل جنابت کرده و پاک وارد روز جدید شوند .
شرایط بطلان روزه با جماع
مراجع تقلید اتفاق نظر دارند که دخول (نزدیکی) در حال روزه، حتی اگر به مقدار ختنهگاه باشد و منی هم خارج نشود، روزه را باطل میکند . آیتالله سیستانی در این باره میفرمایند: دخول بدون انزال در ماه رمضان، مبطل روزه است .
اگر دخول کمتر از مقدار ختنهگاه باشد و منی هم خارج نشود، روزه باطل نمیشود. همچنین اگر فرد شک کند که به اندازه ختنهگاه داخل شده یا نه، روزهاش صحیح است .
احکام فراموشی و جهل به مسئله
اگر فرد روزهدار فراموش کند که روزه است و آمیزش جنسی کند، روزه او باطل نمیشود. اما هر لحظه که یادش آمد، باید فوراً از حال آمیزش خارج شود؛ در غیر این صورت روزهاش باطل است .
آیتالله روحانی میفرمایند: اگر زن و شوهری جهل داشته باشند که نزدیکی در روز ماه رمضان اشکال ندارد، روزه آنها باطل نمیشود. ولی اگر احتمال دادند و یقین نداشته و عمل را انجام دادند، روزه باطل میشود .
کفاره نزدیکی در ماه رمضان
آیتالله خامنهای میفرمایند: بر هر یک از زن و شوهری که در روز ماه رمضان عمداً نزدیکی کنند، حکم افطار عمدی جاری است و علاوه بر قضا، کفاره هم بر هر دو واجب میشود. کفاره عبارت است از شصت روز روزه یا اطعام شصت فقیر و یا دادن شصت مد طعام (هر مد حدود ۷۵۰ گرم گندم، جو یا برنج) به شصت مسکین .
آیتالله سیستانی در این باره میفرمایند: قضا و کفاره واجب است و در کفاره، کافی است اطعام ۶۰ مسکین با ۷۵۰ گرم گندم یا آرد برای هر یک از زن و شوهر .
حکم ملاعبه و عشقبازی
ملاعبه و شوخی زن و شوهر در حال روزه، اگر به انزال منجر نشود، روزه را باطل نمیکند . حضرات آیات خامنهای و مکارم شیرازی معتقدند: اگر دخول صورت نگیرد و منجر به انزال منی نشود، به روزه خللی وارد نمیکند .
آیتالله بهجت میفرمایند: ملاعبه زن و مرد روزه را باطل نمیکند، اما اگر ملاعبه منجر به انزال شود، درصورتیکه قصد انزال داشته یا عادت او در این کار این بوده که به انزال منجر میشده، روزه وی باطل است. اگر منی انزال نشده و قصد انزال هم نداشته، اشکال ندارد .
آیتالله مظاهری نیز معتقدند: آبی که در هنگام معاشقه از زن یا مرد خارج میشود، پاک است و روزه را باطل نمیکند .
موارد خاص
اگر مردی که به هر علتی (مثل بیماری) روزه نمیگیرد، همسر روزهدار خود را مجبور به جماع کند، حضرات آیات بهجت و مظاهری میفرمایند: روزه او باطل میشود و کفاره روزه خودش و روزه زنش را باید بدهد. ولی اگر زن در بین جماع راضی شود، بنابر احتیاط واجب مرد دو کفاره بدهد و زن یک کفاره و در هر صورت زن باید قضای روزه آن روز را بهجا آورد .
آیتالله مکارم شیرازی در پاسخ به این سوال که اگر شخص روزهدار به خیال این که در روز ماه مبارک رمضان آمیزش با زوجه نه حرام است و نه روزه را باطل میکند، مرتکب آن شده باشد، میفرمایند: در این صورت فقط قضا دارد و کفاره واجب نیست .
مسائل مرتبط با احتلام (جنابت در خواب)
اگر روزهدار در خواب محتلم شود (منی از او خارج شود)، روزهاش باطل نمیشود. حتی اگر بداند که اگر در روز بخوابد محتلم میشود، جایز است بخوابد و اگر محتلم شود روزهاش باطل نمیشود .
اگر روزهدار در حال بیرون آمدن منی از خواب بیدار شود، واجب نیست از بیرون آمدن منی جلوگیری کند .
نکته پایانی
زوجین میتوانند پس از اذان مغرب تا قبل از اذان صبح با یکدیگر نزدیکی کنند. این عمل در هیچیک از شبهای ماه مبارک رمضان حتی در شبهای قدر حرام نیست، هرچند به جهت احترام بهتر است در شبهای شهادت ترک شود .
