دولت در چارچوب حمایتهای اجتماعی خود، طرح یارانهای ویژه برای کودکان زیر پنج سال مبتلا به سوءتغذیه اجرا کرده است. در این برنامه، خانوادههای کمدرآمد مشمول، بستههای غذایی و کالابرگ الکترونیکی دریافت میکنند تا نیازهای تغذیهای فرزندانشان تأمین شود. در ادامه، گروههای مشمول، میزان اعتبار، شرایط دریافت و اقلام قابل خرید تشریح میشود.
شارژ یکجای چهار مرحله یارانه برای کودکان مشمول
یعقوب اندایش، معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، از واریز همزمان چهار مرحله یارانه برای کودکان دارای سوءتغذیه خبر داد و گفت: «شارژ مرحله پنجم، ششم، هفتم و هشتم به صورت یکجا در راستای اجرای برنامه رفع سوءتغذیه کودکان زیر ۵ سال از پنجشنبه ۲۳ بهمنماه انجام شد.»
وی افزود که حدود ۱۶۵ هزار کودک ۵ تا ۵۹ ماهه در دهکهای ۱ تا ۷ مشمول این طرح شدهاند. از این تعداد، ۱۳۱ هزار کودک در دهکهای ۱ تا ۵ و ۳۴ هزار کودک در دهکهای ۶ و ۷ قرار دارند و چهار مرحله شارژ جدید دریافت کردهاند. بر اساس آخرین آمار معاونت بهداشت وزارت بهداشت، ۸ درصد کودکان زیر ۱۲ سال در ایران دچار سوءتغذیه هستند.
چه کودکانی مشمول یارانه سوءتغذیه میشوند؟
یارانه کودکان دارای سوءتغذیه یک حمایت مالی در قالب کالابرگ الکترونیکی مخصوص کودکان زیر پنج سال است که بر اساس تشخیص مرکز بهداشت، علائم سوءتغذیه یا وضعیت تغذیهای ضعیف دارند. وزارت بهداشت با پایش رشد کودکان در مراکز سلامت، کودکان مبتلا را شناسایی و به وزارت رفاه معرفی میکند تا تحت پوشش قرار گیرند.
مطابق ماده ۲۴ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، حمایت غذایی و بستههای بهداشتی در دو طرح جداگانه «یسنا» و «یارانه کودکان دارای سوءتغذیه» به مادران باردار، شیرده و مادران دارای کودک زیر ۵ سال تعلق میگیرد. این حمایتها پس از تأیید کمدرآمد بودن خانوار از طریق آزمون وسع انجام میشود.
میزان یارانه چقدر است؟
بر اساس اعلام جدید، دهکهای ۱ تا ۵ درآمدی ماهانه یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان و دهکهای ۶ و ۷ ماهانه ۸۰۰ هزار تومان اعتبار غذایی دریافت میکنند. این اعتبار به صورت ماهانه شارژ خواهد شد.
سرپرست خانوار میتواند بر اساس میزان شارژ، اقلام مورد نیاز را به صورت رایگان تهیه کند، اما اگر خرید از سقف اعتبار بیشتر باشد، باید مابهالتفاوت را پرداخت نماید.
نحوه پرداخت یارانه
یارانه به صورت اعتبار خرید کالا یا کالابرگ الکترونیکی واریز میشود و صرفاً برای خرید سبد غذایی قابل استفاده است. امکان برداشت وجه نقد وجود ندارد. سرپرست خانوار میتواند از فروشگاههای طرف قرارداد طرح کالابرگ الکترونیکی، ماهانه تا پایان سال جاری، از میان ۱۶ قلم مواد غذایی تأییدشده توسط وزارت بهداشت، اقدام به خرید کند.
اقلام سبد غذایی
مواد غذایی قابل خرید با این اعتبار عبارتند از:
شیر و ماست پاستوریزه، پنیر، گوشت گوساله، گوشت مرغ، تخممرغ، برنج ایرانی، ماکارونی، روغن مایع، خرما، سیب، هویج، کدوسبز، گوجهفرنگی، پیاز، عدس و مغزدانه.
شرایط دریافت یارانه
مادر یا سرپرستی که متوجه افت رشد کودک زیر ۵ سال خود شده، میتواند با مراجعه به مرکز بهداشت یا پایگاه سلامت، وضعیت را گزارش دهد. در این مراکز، ارزیابی تغذیهای با اندازهگیری شاخصهایی مانند منحنی رشد قد و وزن نسبت به سن انجام میشود. در صورت تشخیص سوءتغذیه، کودک برای دریافت کمک معرفی میگردد.
سپس اطلاعات خانواده از طریق وزارت بهداشت به وزارت رفاه ارسال و آزمون وسع انجام میشود. اگر دهک خانوار مطابق معیارهای حمایتی باشد، کودک در طرح قرار گرفته و اعتبار به حساب سرپرست واریز میشود.
مدارک لازم
مهمترین اقدام برای ثبت درخواست، مراجعه برای پایشهای دورهای قد و وزن است. خانوار با کارت سلامت کودک و پرونده رشد در مرکز بهداشتی میتواند نسبت به دریافت کمک اقدام کند.
موارد قطع یارانه
یارانه سوءتغذیه در سه حالت حذف میشود:
۱. عدم استفاده از شارژ در هر مرحله
۲. عدم مراجعه مادر یا سرپرست برای پایش رشد در زمانهای تعیینشده
۳. عدم بهبود شاخصهای رشد کودک پس از چند دوره دریافت کمک و اثبات عدم صرف یارانه برای کودک
استعلام یارانه
برای استعلام وضعیت میتوان از طریق اپلیکیشن «شما» یا کد دستوری #۱۴۶۳۵۰۰ اقدام کرد.
تفاوت یارانه سوءتغذیه با طرح یسنا
طرح یسنا برای پیشگیری از سوءتغذیه طراحی شده و از دوران جنینی تا دوسالگی کودک (۱۰۰۰ روز اول زندگی) را پوشش میدهد. این طرح شامل مادران باردار و کودکان شیرخوار است. اما یارانه سوءتغذیه زمانی پرداخت میشود که مشکل سوءتغذیه در کودک تشخیص داده شده باشد. به عبارت دیگر، یسنا برای پیشگیری و یارانه سوءتغذیه برای درمان است.
در هر دو طرح، کالابرگ الکترونیکی ارائه میشود و قابل برداشت نیست. یک خانواده میتواند همزمان و متناسب با سن فرزندان از هر دو حمایت بهرهمند شود؛ مثلاً اگر کودک زیر دو سال داشته باشد، مشمول یسنا است و اگر فرزند دیگر ۲ تا ۵ ساله با تشخیص سوءتغذیه داشته باشد، یارانه مربوطه را دریافت میکند.
