چیزی نگذشته بود که خبرهایی عجیب درباره وضعیت سلامتی محمد بن زاید آل نهیان، رئیس دولت امارات متحده عربی، در شبکههای اجتماعی و برخی سایتهای خبری دستبهدست شد. اوایل این شایعات از سوی منابع ترکیای مطرح گردید که مدعی شدند حاکم ابوظبی دچار عارضی ناگهانی و شدید مانند سکته مغزی شده و به شکلی بحرانی در بیمارستان بستری است. این خبرها به سرعت در میان کاربران فضای مجازی پخش شد و بازتابهای گستردهای پیدا کرد.
نکته جالب توجه اینکه در میان اخبار منتشر شده، برخی رسانههای ترکی از جمله پایگاه اینترنتی تیاچاس، مدعی شدند که به دلیل همین شرایط پیشبینی نشده، برنامه سفر رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، به ابوظبی برای دیدار با مقامات ارشد اماراتی لغو گردیده و این موضوع میتواند نشانهای از بحرانی بودن وضعیت جسمانی محمد بن زاید باشد. البته پس از مدتی، برخی از این گزارشها از خروجی رسانههای ترکی حذف شدند و دیگر نشانی از آنها باقی نماند.
در شبکه اجتماعی ایکس که پیشتر با نام توییتر شناخته میشد، حجم عظیمی از پستها و توییتها درباره وضعیت جسمانی رئیس امارات منتشر گردید. شمار زیادی از حسابهای کاربری به انتشار جزئیات درباره وخامت حال وی یا حتی مرگ او پرداختند. واکنش کاربران به این موضوع یکسان نبود. عدهای با استقبال از این خبرها، آنها را نشانه تحولات آتی در منطقه ارزیابی میکردند، در حالی که گروهی دیگر خواستار انتشار اطلاعیهای رسمی از سوی نهادهای دولتی امارات شدند تا تکلیف این همه ابهام روشن گردد. در نقطه مقابل، گروه سومی هم حضور داشتند که از همان ابتدا این اظهارات را جعلی و بیاساس خواندند. آنها با اشاره به منابع معتبر داخلی امارات متحده عربی تأکید کردند که سلامت رهبر این کشور در وضعیت عادی قرار دارد و اخبار منتشر شده صرفاً برای تشویش اذهان عمومی طراحی شده است.
نگاهی به زندگی نامه محمد بن زاید آل نهیان
برای درک بهتر موقعیت کنونی و اهمیت این فرد، بد نیست نگاهی به گذشته و زندگینامه او بیندازیم. محمد بن زاید آل نهیان یازدهمین روز از ماه مارس سال ۱۹۶۱ میلادی چشم به جهان گشود. او هماینک در سن ۶۴ سالگی قرار دارد و یکی از بانفوذترین چهرههای سیاسی خاورمیانه به شمار میرود. زادگاه وی شهر ابوظبی، پایتخت امارات متحده عربی است. او فرزند زاید بن سلطان آل نهیان، پدر بنیانگذار این کشور، و فاطمه بنت مبارکالکتبی همسر سوم شیخ زاید میباشد.
نقش آفرینی سیاسی محمد بن زاید از سال ۲۰۱۴ میلادی پررنگتر شد. در آن زمان به دلیل تشدید بیماری برادر بزرگترش خلیفه بن زاید، عملاً هدایت امور کشور را در دست گرفت و تا زمان درگذشت رسمی برادرش در ماه می سال ۲۰۲۲ میلادی، به عنوان قدرتمندترین چهره امارات شناخته میشد. پس از فوت شیخ خلیفه، او به طور رسمی و با طی تشریفات قانونی، سومین رئیس دولت امارات متحده عربی لقب گرفت که از زمان تأسیس این فدراسیون در دوم دسامبر سال ۱۹۷۱ میلادی بر مسند قدرت تکیه زده است.
تحصیلات ابتدایی و متوسطه محمد بن زاید در دو شهر مهم امارات یعنی العین و ابوظبی سپری شد. اما برای ادامه تحصیلات عالی، راهی بریتانیا گردید. او تحصیلات نظامی خود را در آکادمی مشهور سلطنتی سندهرست دنبال کرد و در سال ۱۹۷۹ میلادی موفق به دریافت مدرک فارغالتحصیلی از این مرکز معتبر شد. دوران حضور وی در سندهرست تنها محدود به یادگیری دروس تئوری نبود. او در این مدت مهارتهای عملی متنوعی از جمله آموزشهای تخصصی در زمینه ادوات زرهی، پرواز با هواپیما و چتربازی را فرا گرفت. همچنین با ساختار و عملکرد جنگافزارهای پیشرفته هوایی مانند هواپیماهای شکاری و بالگردهای تهاجمی از جمله بالگردهای معروف به غزال آشنا شد و دورههای مرتبط با آنها را با موفقیت پشت سر گذاشت.
همسر و فرزندان
محمد بن زاید زندگی مشترک خود با سلامه بنت حمدان بن محمد آل نهیان را از سال ۱۹۸۱ میلادی آغاز کرد. آنها زندگی خانوادگی موفقی را تشکیل دادند که حاصل آن چهار پسر و پنج دختر میباشد. خانواده آل نهیان به عنوان یکی از ثروتمندترین دودمانهای سلطنتی جهان شناخته میشوند که ثروت سرشار خود را عمدتاً مدیون ذخایر عظیم نفت و گاز هستند. فرزندان این خانواده به ترتیب سن عبارتند از:
نخستین فرزند، دختری به نام مریم است. پس از او خالد، به عنوان اولین پسر خانواده، متولد شد. شمسه، دومین دختر، بعد از خالد به دنیا آمد. سپس ذیاب، دومین پسر خانواده، متولد گردید. حمدان، سومین پسر محمد بن زاید، فرزند بعدی است. فاطمه، سومین دختر خانواده، پس از حمدان به دنیا آمد. شمه، چهارمین دختر، یکی دیگر از اعضای این خانواده پرجمعیت است. زاید که نام نیای خود را یدک میکشد، چهارمین پسر و هشتمین فرزند خانواده محسوب میشود. و نهایتاً حصه، کوچکترین عضو خانواده و پنجمین دختر، فرزند نهم و آخر این خانواده است.
سوابق نظامی
فعالیتهای نظامی محمد بن زاید پیش از ورود به عرصه سیاست، سابقهای درخشان و طولانی دارد. او فعالیت رسمی خود را به عنوان یک افسر در گارد امیری آغاز کرد. سپس با توجه به مهارتهای پروازی که در دوران تحصیل در بریتانیا کسب کرده بود، به نیروی هوایی امارات پیوست و به عنوان خلبان مشغول به خدمت شد. با کسب تجربه و شایستگی، مدارج ترقی را به سرعت طی کرد تا اینکه به فرماندهی نیروی هوایی و پدافند هوایی امارات متحده عربی منصوب گردید. اوج کار نظامی وی، زمانی بود که به عنوان معاون رئیس ستاد کل نیروهای مسلح این کشور برگزیده شد.
در سال ۲۰۰۵ میلادی، تحول مهم دیگری در کارنامه نظامی و سیاسی وی رخ داد و او به عنوان جانشین فرمانده کل نیروهای مسلح امارات منصوب گردید. این انتصاب همزمان با ارتقای درجه نظامی وی به سپهبدی بود که نشان از اعتماد کامل حاکمیت وقت به توانمندیهای او داشت.
دیدگاههای سیاسی نسبت به ایران
بر اساس گزارشی که وبسایت تابناک منتشر کرده است، محمد بن زاید نگرشی ویژه نسبت به تحولات منطقه و به ویژه ایران دارد. بنا بر این گزارش، او معتقد است که جمهوری اسلامی ایران با بهرهگیری از ظرفیتهای مذهبی تشیع، در صدد است تا موجودیت اسرائیل را به چالش بکشد و همزمان در پی احیای شکوه و عظمت تاریخی ایران باستان است. این نگاه ژئوپلیتیکی، بسیاری از تصمیمات سیاسی و ائتلافسازیهای منطقهای او را شکل میدهد.
از منظر حاکم ابوظبی، مسئله فلسطین و هرگونه پیشرفت در روند صلح میان فلسطینیان و اسرائیل، پتانسیل آن را دارد که به عنوان یک ابزار کارآمد برای محدود کردن و مهار نفوذ منطقهای ایران به کار گرفته شود. در همین چارچوب فکری، محمد بن زاید به عنوان یکی از چهرههای برجسته عربی شناخته میشود که ایده انجام اقدام نظامی علیه ایران را با همراهی و نظارت ایالات متحده آمریکا و با مشارکت کشورهای عربی حوزه خلیج فارس مردود ندانسته و حتی از آن حمایت کرده است.
