در اصل ۱۱۱، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران میگوید که «در صورت فوت یا کنارهگیری یا عزل رهبر، مجلس خبرگان موظفند در اسرع وقت، نسبت به تعیین و معرفی رهبر جدید اقدام نمایند.»
تا هنگام معرفی رهبر، شورایی مرکب از رئیسجمهور، رئیس قوه قضائیه و یکی از فقهای شورای نگهبان به انتخاب مجمع تشخیص مصلحت نظام، همه وظایف رهبری را به طور موقت به عهده میگیرد و چنانچه در این مدت یکی از آنان به هر دلیل نتواند انجام وظیفه نماید، فرد دیگری به انتخاب مجمع، با حفظ اکثریت فقها، در شورا به جای وی منصوب میگردد.
بنابراین، تا قبل از انتخاب رسمی رهبر جدید توسط مجلس خبرگان، مسعود پزشکیان، محسنی اژهای و یکی از فقهای شورای نگهبان، شورای رهبری را تشکیل میدهند. اگر به دلیل شرایط جنگی کنونی یا هر علت دیگری یک یا چند نفر از این افراد، در قید حیات نباشند، مجمع تشخیص مصلحت نظام، فرد یا افراد جایگزین را انتخاب میکند که حتماً باید دو نفرشان روحانی باشند.
پیش از این، سید احمد خاتمی، عضو مجلس خبرگان گفته بود که مجلس خبرگان درباره گزینههای بعدی رهبری، به تصمیماتی رسیده و اسامی جانشینان آیتالله خامنهای، به طور محرمانه در اختیار ۳ نفر از اعضای خبرگان است. حال باید منتظر ماند دید در چند ساعت یا چند روز آینده، رهبر جدید انتخاب میشود یا عجالتاً شورای رهبری، عهدهدار امور کشور خواهد بود.
محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی در پی شهادت رهبر انقلاب اسلامی، پیام تصویری را قرائت کرد که از شبکه خبر پخش شد. محمدباقر قالیباف در بخشی از صحبتهای خود تأکید کرد: «ما خود را برای همهٔ سناریوها آماده کردهایم و حتی برای بعد از شهادت امام خامنهای نیز برنامهریزی شده است. با تشکیل شورای رهبری، اقتدار در بین مردم و مسئولین شکل خواهد گرفت.»
