تصاویر ماهوارهای نشان میدهند چین در حال ساخت ناو هواپیمابری است که طول آن میتواند به ۳۳۹ متر برسد و از بلندترین کشتی جنگی آمریکا نیز عبور کند.
به نظر میرسد چین پروژه ساخت یک ناو هواپیمابر جدید و بسیار بزرگ را در دست اجرا دارد؛ شناوری که در صورت رسیدن به ابعاد پیشبینیشده، میتواند از نظر طول با بزرگترین ناوهای هواپیمابر نیروی دریایی آمریکا رقابت کند. همزمان، تصاویر ماهوارهای از توسعه کشتیهای پشتیبانی و لجستیکی چین خبر میدهند؛ اقدامی که میتواند توانایی پکن برای پشتیبانی از گروههای رزمی ناوهای هواپیمابر در فاصلههای طولانی از خاک این کشور را افزایش دهد.
تصاویر ثبتشده در ۴ سپتامبر، عملیات ساخت دماغه بزرگ یک ناو هواپیمابر ناشناس را در کارخانه کشتیسازی دالیان نشان میدهند. اندازهگیریهای انجامشده حاکی از آن است که طول نهایی این شناور احتمالاً بین ۳۳۶ تا ۳۳۹ متر خواهد بود.
بر اساس گزارش Janes، چنین ابعادی این ناو را در محدوده طول ناو USS Gerald R. Ford آمریکا قرار میدهد. فورد حدود ۳۳۳ متر طول دارد و اگر ناو جدید چین به حداکثر طول پیشبینیشده برسد، حدود ۶ متر بلندتر از آن خواهد بود.
این ناو همچنین تقریباً ۲۰ متر از ناو هواپیمابر Fujian چین طولانیتر خواهد بود. با وجود انتشار این تصاویر، پکن تاکنون نام رسمی، طبقهبندی یا مشخصات فنی این شناور را تأیید نکرده است. تحلیلگران معمولاً برای اشاره به این پروژه از عنوان Type 004 استفاده میکنند.
افزایش ابعاد بدنه میتواند فضای داخلی بیشتری در اختیار طراحان چینی قرار دهد. یک ناو بزرگتر امکان حمل هواپیماهای بیشتر و افزایش ظرفیت ذخیره سوخت مورد نیاز برای عملیات هوایی را فراهم میکند.
لایل گلدشتاین، مدیر برنامه آسیا در مؤسسه Defence Priorities، احتمال داده است که بال هوایی ناو جدید بین ۷۵ تا ۹۰ فروند هواپیما داشته باشد. این رقم در مقایسه با حدود ۵۰ تا ۶۰ هواپیمایی است که به گفته او میتوانند روی ناو Fujian مستقر شوند.
بدنه بزرگتر همچنین میتواند فضای بیشتری برای نصب سامانههای دفاعی قدرتمندتر ایجاد کند. با این حال، یکی دیگر از تحلیلگران آشنا با روند توسعه نیروی دریایی چین هشدار داده است که نباید اهمیت افزایش طول این ناو بیش از حد برجسته شود. از دیدگاه او، نوع سامانه پیشرانش میتواند عامل مهمتری در ارزیابی تواناییهای این شناور باشد.
Janes پیشتر نیز گزارش داده بود که ابعاد این ناو با نشانههای قبلی درباره احتمال استفاده از پیشرانش هستهای سازگاری دارد.
گلدشتاین در گفتوگو با South China Morning Post گفته است که حرکت چین به سمت پیشرانش هستهای میتواند مرحله مهمی در مسیر توسعه ناوهای هواپیمابر این کشور باشد. استفاده از این فناوری میتواند استقامت و سرعت ناو را افزایش دهد و امکان ادامه عملیات آن را برای مدت طولانیتری فراهم کند.
یکی دیگر از مزایای پیشرانش هستهای، آزاد شدن بخشی از فضای داخلی است که در ناوهای دارای پیشرانش متعارف به سامانههای سوخت و پیشران اختصاص پیدا میکند. این فضای اضافی میتواند برای ذخیره سوخت بیشتر هواپیماها یا افزایش ظرفیت حمل مهمات به کار گرفته شود.
با این حال، توانایی یک ناو هواپیمابر برای انجام عملیات در فاصلههای دور فقط به نوع پیشرانش یا ظرفیت مخازن سوخت آن وابسته نیست. هواپیماهای مستقر روی ناو به سوخت و مهمات زیادی نیاز دارند و کشتیهای اسکورت نیز در مأموریتهای طولانی باید بهطور مداوم تأمین مجدد شوند.
تصاویر ماهوارهای ثبتشده در ماه ژوئیه نشان دادند که چین در کارخانه کشتیسازی Comec Longxue در نزدیکی گوانگژو، ساخت یک کشتی پشتیبانی بزرگ را نیز دنبال میکند.
این شناور حدود ۲۷۱ متر طول و ۳۷ متر عرض دارد. کارگران آن را در فاصله ۹ تا ۱۲ ژوئیه به آب انداختند. تصاویر ماهوارهای جدیدی که در ۱۵ سپتامبر ثبت شدهاند نیز ظاهراً از شکلگیری بدنه یک کشتی دیگر در همان کارخانه خبر میدهند. یک تحلیلگر تصاویر ماهوارهای متنباز، شناور دوم را نمونه دیگری با همین طراحی شناسایی کرده است.
چنین کشتیهایی میتوانند در آینده به بخش مهمی از گروههای رزمی ناوهای هواپیمابر چین تبدیل شوند. به نظر میرسد نخستین شناور ساختهشده در این پروژه، نسخهای بزرگتر از کشتیهای تأمین سریع Type 901 نیروی دریایی چین باشد.
چین در مقایسه با آمریکا تعداد بسیار کمتری پایگاه نظامی در خارج از مرزهای خود دارد. به همین دلیل، توانایی تأمین مجدد کشتیها در دریا برای انجام مأموریتهای طولانیمدت در آبهای دوردست اهمیت بیشتری برای نیروی دریایی این کشور پیدا میکند.
گلدشتاین میگوید چین طی سالهای گذشته به شکل مستمر ناوگان کشتیهای تأمین مجدد خود را توسعه داده است. نیروی دریایی چین همچنین بهطور منظم تمرینهایی را برای تأمین مجدد کشتیها در دریا برگزار میکند.
این توانایی میتواند به ناوگروههای هواپیمابر چین اجازه دهد مدت بیشتری در سراسر منطقه گسترده آسیا-اقیانوسیه فعالیت کنند و حتی زمینه ادامه عملیات آنها در مسیر اقیانوس هند را فراهم سازد.
البته طول یک ناو هواپیمابر بهتنهایی تعیین نمیکند که این شناور تا چه اندازه میتواند در یک منطقه عملیاتی باقی بماند. هواپیماهای مستقر روی ناو، کشتیهای اسکورت، شناورهای پشتیبانی و تأمین مجدد و همچنین سامانه پیشرانش، همگی در کنار یکدیگر میزان ماندگاری و برد عملیاتی یک ناوگروه را مشخص میکنند.
حتی ناو هواپیمابری که از پیشرانش هستهای استفاده میکند نیز برای انجام عملیات رزمی طولانیمدت به تأمین مجدد مداوم نیاز خواهد داشت. به همین دلیل، توسعه همزمان ناوهای هواپیمابر و کشتیهای پشتیبانی بزرگ نشان میدهد چین احتمالاً در حال ایجاد زیرساخت لازم برای حفظ عملیات دریایی خود در فاصلههای بسیار دور از سواحل این کشور است.
