محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا، در یادداشتی انتقادی پرسید: اگر اینترنت را به خاطر مسائل امنیتی محدود کردهاید، چرا هرکس پول بیشتری داشته باشد، میتواند از این قوانین عبور کند؟
در روزهایی که بسیاری از مردم ایران هنوز با اینترنت ناپایدار، اختلالهای مکرر و محدودیتهای گسترده دست و پنجه نرم میکنند، حالا اپراتور همراه اول رسماً پدیدهای به نام «اینترنت پرو» یا همان «اینترنت طبقاتی» را به بازار عرضه کرده است. سرویسی که ابتدا گفته میشد تنها برای سازمانها، برخی اصناف خاص، خبرنگاران معدود و دارندگان مجوزهای ویژه در نظر گرفته شده، اکنون با شکل و شمایل مختلف به مردم ارائه میشود. وعده اصلی این سرویس، اینترنت پایدار و دسترسی بدون فیلتر، حتی در زمان اختلالات بینالمللی، است.
اما این بار، نه از سوی جریانهای اصلاحطلب یا منتقدان همیشگی، که از یک فعال سیاسی اصولگرا تیغ انتقاد به این طرح جدید خورده است. محمد مهاجری، فعال سیاسی شناختهشده در جناح اصولگرا، در یادداشتی در خبرآنلاین به شدت به این سرویس تاخته و آن را مصداق روشنی از «اینترنت طبقاتی» دانسته است.
مهاجری در ابتدای یادداشت خود با کنایه از اینکه همراه اول با ارسال پیامک به مشتریانش از آنها خواسته «اینترنت پرو» را – به احتمال زیاد با قیمتی گزاف – خریداری کنند، نوشته: «اما پشت این اسم شیک چه خبر است؟»
او سپس چهار پرسش اساسی را مطرح کرده است. اول اینکه آیا این طرح در واقع همان «خط سفید» سابق است که تنها نام آن را عوض کرده و با ظاهری جدید به مشتریان میفروشند؟ مهاجری برای روشنتر شدن منظور خود از ضربالمثل معروف «رنگ کردن گنجشک و فروختنش به جای قناری» استفاده کرده است.
دومین پرسش او اما عمیقتر و چالشبرانگیزتر است: «اگر اینترنت را به خاطر مسائل امنیتی محدود کردهاید، با اینترنت پرو، مشکل امنیتی حل میشود؟ یعنی هرکس پولدار باشد میتواند روی امنیت مملکت یورتمه برود؟» مهاجری با این سوال، به یک تناقض اساسی در سیاستگذاری اینترنتی کشور اشاره دارد: چرا قوانین امنیتی برای همه شهروندان یکسان اجرا نمیشود و توان مالی میتواند مجوز عبور از این قوانین باشد؟
سومین پرسش او طعنهآمیزتر است: «آیا اینترنت پرو همان فیلترشکن است و مدیران معزز همراه اول از این پس میخواهند به شغل شریف فیلترشکنفروشی روی بیاورند و بازار عدهای را کساد کنند و مغازه خود را رونق ببخشند؟»
و نهایتاً مهاجری در چهارمین نکته خود، صریحاً اعلام میکند که «اینترنت طبقاتی فقط اسمش بد است اما خودش خوب است» و در واقع اینترنت پرو همان اینترنت طبقاتی با همان ماهیت است.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، هزینه فعالسازی این سرویس حدود ۲ میلیون و ۱۷۸ هزار تومان اعلام شده است. البته قیمت پایه هر گیگابایت برای سیمکارتهای معمولی ۸ هزار تومان تعیین شده، اما نکته جنجالیتر اینجاست: اگر کاربری با استفاده از اینترنت پرو به پلتفرمهای فیلتر شده مانند اینستاگرام، تلگرام، یوتیوب و دیگر شبکههای اجتماعی مشابه دسترسی پیدا کند، هزینه هر گیگابایت مصرفی او به ۴۰ هزار تومان افزایش مییابد. این مدل قیمتگذاری، عملاً دسترسی به اینترنت آزاد را از یک حق همگانی و انسانی به یک کالای لوکس و ممتاز برای اقشار مرفه تبدیل کرده است. منتقدان میگویند این رویکرد نه تنها شکاف دیجیتالی میان طبقات اجتماعی را عمیقتر میکند، بلکه اصل «حق ارتباط» را که در اسناد بینالمللی حقوق بشر به رسمیت شناخته شده، به یک امتیاز انحصاری برای افراد پولدار تبدیل میکند.
