موج گسترده اعتراضات در فرانسه به تخریب اموال عمومی، غارت فروشگاه‌ها و آتش‌سوزی بناهای تاریخی منجر شده است؛ در جریان این ناآرامی‌ها، مناره‌ای با قدمت ۱۴۳ سال در شهر لیموژ فروریخت و بیش از ۱۲۰۰ نفر در سراسر کشور بازداشت شدند.
روز شنبه، صدها هزار نفر در شهرهای مختلف فرانسه به خیابان‌ها آمدند تا اعتراض خود را نسبت به هزینه‌های سنگین زندگی و مشکلات اقتصادی اعلام کنند. طبق گزارش‌های منتشرشده، شمار شرکت‌کنندگان در این تجمعات در سراسر کشور از ۵۰۰ هزار نفر فراتر رفت. پاریس نیز یکی از کانون‌های اصلی اعتراضات بود و بیش از ۱۱۰ هزار نفر در پایتخت فرانسه تجمع کردند.
با گسترش درگیری‌ها، تصاویر منتشرشده از برخی مناطق شهری شرایطی آشفته را نشان می‌دادند. گروه‌هایی از معترضان به ساختمان‌های عمومی و فروشگاه‌ها حمله کردند و در مواردی آتش‌سوزی و تخریب گسترده‌ای رخ داد. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، نیز وعده داد افرادی که در جریان این اتفاقات دست به خرابکاری و غارت زده‌اند، با پیگرد قانونی روبه‌رو شوند.
فروریختن مناره تاریخی شهرداری لیموژ در میان شعله‌های آتش
یکی از تکان‌دهنده‌ترین اتفاقات این ناآرامی‌ها در شهر لیموژ، واقع در مرکز فرانسه، رخ داد. در جریان آتش‌سوزی ساختمان تاریخی شهرداری، مناره‌ای که حدود ۱۴۳ سال قدمت داشت، زیر حرارت شدید شعله‌ها فرو ریخت. تصاویر منتشرشده لحظه سقوط این سازه را در برابر جمعیتی که در محل حضور داشتند، ثبت کرده‌اند.
موریس بارات، از مقام‌های محلی فرانسه، اعلام کرد که سقف ساختمان روی طبقات پایین‌تر سقوط کرده و در پی آن، حدود دو سوم بنا از بین رفته است. این حادثه خسارت قابل‌توجهی به یکی از ساختمان‌های تاریخی شهر وارد کرد.
در شهر سن اِتیَن در جنوب فرانسه نیز یکی از معترضان بر اثر انفجار نارنجک پلیس، دست خود را از دست داد. افزون بر این حادثه، گزارش‌هایی از مجروح شدن شمار زیادی از نیروهای پلیس و معترضان منتشر شده است.
هشدار مکرون درباره مجازات عاملان تخریب و غارت
رئیس‌جمهور فرانسه در واکنش به خشونت‌های رخ‌داده، تأکید کرد که اقدامات غیرقانونی در جریان اعتراضات بدون پاسخ نخواهد ماند. مکرون اعلام کرد افرادی که به ساختمان‌های اداری، کسب‌وکارها و اموال عمومی حمله کرده یا فروشگاه‌ها را غارت کرده‌اند، تحت پیگرد قرار می‌گیرند.
او در این باره گفت:
«افرادی که مرتکب خرابکاری شده‌اند، به ساختمان‌های اداری یا کسب‌وکارها حمله کرده‌اند یا دست به غارت زده‌اند، حتی اگر این اقدامات در ساختمان‌های شهرداری‌ها انجام شده باشد، تحت پیگرد قانونی قرار خواهند گرفت و مجازات خواهند شد.»
لوران نونز، وزیر کشور فرانسه، نیز در گفت‌وگو با خبرنگاران، خرابکاری‌ها و غارت‌های انجام‌شده را ناشی از «تحریک بسیار آشکار جریان چپ افراطی» دانست.
درگیری خیابانی در پاریس و غارت فروشگاه‌ها
پاریس از جمله شهرهایی بود که درگیری‌های شدیدی را تجربه کرد. در بخش‌هایی از پایتخت، خودروها به آتش کشیده شدند و شماری از فروشگاه‌ها مورد دستبرد قرار گرفتند. پلیس برای متفرق کردن افرادی که در خشونت‌ها مشارکت داشتند، از گاز اشک‌آور و خودروهای آب‌پاش استفاده کرد.
تصاویر منتشرشده افرادی را نشان می‌دهد که با کالاهای سرقت‌شده از فروشگاه‌ها خارج می‌شوند. برخی از آن‌ها حتی تصاویر اجناس به‌دست‌آمده را در شبکه‌های اجتماعی منتشر کردند.
در ویدئویی که در ساعات اولیه روز ضبط شده است، درگیری میان نیروهای پلیس و معترضان در خیابان Rue du Faubourg-Saint-Denis دیده می‌شود. در این تصاویر، مأموران با باتوم به سمت معترضان حمله می‌کنند و درگیری میان دو طرف بالا می‌گیرد.
در بخش دیگری از پایتخت، گروهی از مأموران مجهز به جلیقه‌های محافظ در برابر جمعیتی که پلاکاردهایی در دست داشتند، صف‌آرایی کردند. استفاده از منور و گاز اشک‌آور نیز خیابان را در دود فرو برد.
این درگیری‌ها در فاصله کوتاهی از محل ورود قطارهای یورواستار از لندن به پاریس رخ داد؛ موضوعی که ابعاد ناآرامی‌ها در مناطق پرتردد پایتخت را نشان می‌دهد.
حمله به ساختمان‌های دولتی در لیون و مارسی
ناآرامی‌ها به پاریس محدود نماند و شهرهای دیگر فرانسه نیز صحنه درگیری و تخریب بودند. در لیون، یکی از دفاتر دولتی مرتبط با گردشگری به آتش کشیده شد. شبکه فرانسوی BFMTV گزارش داد که افراد نقاب‌دار پس از شکستن شیشه‌ها و آسیب زدن به ساختمان، آن را به آتش کشیدند.
در مارسی، واقع در جنوب فرانسه، برخی فروشگاه‌ها و یک ایستگاه پلیس شهری هدف حمله قرار گرفتند. گروهی از معترضان نیز برای مدتی کوتاه توانستند وارد لابی ساختمان شهرداری شوند.
بنوآ پایان، شهردار مارسی، در گفت‌وگو با شبکه BFM TV، خسارت واردشده به ساختمان شهرداری را «غیرقابل‌قبول» توصیف کرد.
گزارش‌ها همچنین حاکی از آن بود که در برخی مناطق، نیروهای پلیس برای جلوگیری از گسترش حملات با دشواری روبه‌رو شدند. ویدئوهای منتشرشده گروه‌هایی از جوانان نقاب‌دار و کلاه‌پوش را نشان می‌دهد که شیشه ساختمان‌ها را می‌شکنند و کوکتل مولوتف به داخل آن‌ها پرتاب می‌کنند. فروشگاه‌های پوشاک و لوازم ورزشی اطراف این ساختمان‌ها نیز از غارت در امان نماندند و نیروهای ضدشورش برای مقابله با مهاجمان وارد عمل شدند.
در استراسبورگ، واقع در شمال شرقی فرانسه، تصاویر منتشرشده پیشروی نیروهای ضدشورش به سمت گروهی از معترضان نقاب‌دار را نشان می‌دهد. مأموران ابتدا از گاز اشک‌آور استفاده کردند و سپس با سپرهای خود از میان دود غلیظ به سمت جمعیت حرکت کردند.
تعطیلی ایستگاه‌های مترو و آماده‌باش نیروهای امنیتی
با افزایش نگرانی‌ها از گسترش خشونت، شماری از ایستگاه‌های مترو در مناطق مختلف فرانسه در طول روز تعطیل شدند. این محدودیت‌ها بخش‌هایی از اطراف خیابان شانزه‌لیزه و مناطق نزدیک به کاخ ریاست‌جمهوری، پارلمان و ساختمان‌های دولتی را نیز دربر گرفت.
لوران نونز اعلام کرد که مسئولان برای برگزاری صدها تجمع در شهرهای مختلف کشور آماده شده‌اند. در چنین شرایطی، نیروهای امنیتی تلاش کردند از گسترش درگیری‌ها به مناطق حساس و مراکز دولتی جلوگیری کنند.
اعتراضات دانش‌آموزی چگونه به ناآرامی‌های گسترده‌تر پیوند خورد؟
بخشی از ناآرامی‌های اخیر در ادامه اعتراضات دانش‌آموزی شکل گرفته است؛ تجمعاتی که صدها هزار دانش‌آموز در آن‌ها شرکت کرده‌اند و از بیش از سه هفته قبل به تعطیلی مدارس در بخش‌هایی از کشور انجامیده‌اند.
معترضان به وضعیت نظام آموزشی فرانسه اعتراض دارند و خواستار اختصاص بودجه بیشتر به مدارس هستند. کمبود معلم و کارکنان آموزشی، شلوغی کلاس‌ها و فرسودگی ساختمان‌های مدارس از جمله مشکلاتی است که در این تجمعات مطرح شده است.
هم‌زمان، فراخوان‌هایی در شبکه‌های اجتماعی برای احیای جنبش جلیقه‌زردها منتشر شد. این جنبش در سال ۲۰۱۸ با محوریت اعتراض به بی‌عدالتی اجتماعی شکل گرفته بود و اکنون گروه‌هایی تلاش کرده‌اند از ظرفیت آن برای گسترش اعتراضات جدید استفاده کنند.
گروه‌های دانش‌آموزی که از اواسط سپتامبر اعتراضات خود را آغاز کرده بودند، از حامیانشان خواستند به تجمعات بپیوندند. کنفدراسیون عمومی کار فرانسه (CGT)، یکی از اتحادیه‌های بزرگ کارگری این کشور، نیز حمایت خود را از اعتراضات اعلام کرد.
این اتحادیه خواستار افزایش دستمزدها و حقوق بازنشستگی، کاهش قیمت‌ها و محافظت از خدمات عمومی شده است؛ مطالباتی که در کنار نگرانی‌های اقتصادی و مشکلات نظام آموزشی، به گسترش نارضایتی‌ها دامن زده‌اند.
انتقاد از مکرون به دلیل حضور در کنسرت سلین دیون
در آستانه ادامه ناآرامی‌ها، حضور امانوئل مکرون در کنسرت سلین دیون به همراه بریژیت مکرون، همسرش، نیز با انتقادهایی همراه شد.
رئیس‌جمهور ۴۸ ساله فرانسه و همسر ۷۳ ساله‌اش شامگاه جمعه در کنسرت این خواننده مشهور موسیقی پاپ که در حومه پاریس برگزار شد، حضور داشتند. انتشار تصاویری از رقصیدن این زوج در شرایطی که اعتراضات و درگیری‌های خیابانی در کشور ادامه داشت، واکنش‌هایی را به دنبال آورد.
در مجموع، اعتراضات اخیر فرانسه از تجمع‌های مرتبط با مشکلات اقتصادی و اجتماعی فراتر رفته و در برخی شهرها به خشونت، غارت و تخریب بناهای عمومی انجامیده است. با ادامه آماده‌باش نیروهای امنیتی و تأکید دولت بر برخورد قضایی با عاملان تخریب، هنوز مشخص نیست ناآرامی‌ها در روزهای آینده چه مسیری را طی خواهند کرد.
