روزنامه ساوث چاینا مورنینگ پست گزارش داده است که چین یک هوش مصنوعی نظامی پیشرفته با عنوان «رئیس ستاد دیجیتال» توسعه داده است. این سامانه خودکار که توسط ارتش آزادیبخش خلق چین و دانشگاه ملی فناوری دفاعی (NUDT) طراحی شده، در شبیهسازی حملات آبیخاکی، عملکردی بهتر از فرماندهان باتجربه از خود نشان داده است. این هوش مصنوعی توانسته تصمیمها را ۴۳ درصد سریعتر بگیرد و در شرایط اخلال ارتباطی، دقتی بیش از ۹۰ درصد را به صورت مداوم حفظ کند. این نتایج حاکی از توانایی سامانه در مدیریت مؤثرتر هرجومرج میدان نبرد نسبت به انسان است.
این سامانه با ترکیب مدلهای زبانی بزرگ (LLM) و دادههای لحظهای میدان نبرد، اطلاعات حیاتی را اولویتبندی کرده و شکافهای تاکتیکی را شناسایی میکند. هوش مصنوعی چین، پارازیتها و اطلاعات غیرضروری میدان جنگ را فیلتر کرده تا به فرماندهان دقیقاً نشان دهد خطرات واقعی کجا هستند و چه اطلاعاتی هنوز در دسترس نیست. وظیفه اصلی این هوش مصنوعی، شناسایی «نیازهای اطلاعاتی حیاتی» یا همان مجهولات کلیدی است که موفقیت یک مأموریت را تعیین میکنند. برخلاف فرماندهان انسانی که ممکن است تحت فشار دچار خطا شوند، این سیستم در لحظه مهمترین سؤالات را اولویتبندی میکند تا هیچ جزئیات حیاتی از قلم نیفتد.
در ارزیابی عملکرد، این هوش مصنوعی در برابر پنج کارشناس نظامی با میانگین ۱۲ سال سابقه قرار گرفت و در یک سناریوی پیچیده تصرف ساحل (مشابه سناریوهای احتمالی درگیری بر سر تایوان)، توانست جریان پیچیده فرماندهی را مدیریت کند. این سیستم چرخه OODA (مشاهده، تحلیل، تصمیمگیری و اقدام) را بهینه کرده و باعث شد تیم فرماندهی ۴۳ درصد سریعتر عمل کند. در شرایط جنگ الکترونیک که ارتباطات را مختل کرده و میدان نبرد را به آشوبی از دادههای بیمعنی تبدیل کرده بود، حافظه این سیستم همچنان با دقتی بیش از ۹۰ درصد اطلاعات حیاتی را بازیابی میکرد.
یکی از مهمترین تواناییهای این سیستم، تشخیص «نبود اطلاعات» است. برای مثال، در جریان شبیهسازی، هوش مصنوعی متوجه شد دشمن در حال حرکت است اما نیروهای ذخیرهاش دیده نمیشوند و این را بهعنوان یک نقطه کور خطرناک شناسایی کرد. سیستم بدون انتظار برای تحلیل انسانی، بلافاصله پیشنهاد اعزام واحدهای شناسایی برای کشف کمین احتمالی را ارائه داد؛ کاری که معمولاً چندین دقیقه بحث و بررسی نیاز دارد. گزارشها نشان میدهد این سامانه پیشنهادهای خود را مطابق با دکترینهای نظامی موجود ارائه میدهد و حتی در شرایط اختلال شدید ارتباطی نیز عملکرد مؤثری دارد.
با این حال، این «سرباز دیجیتال» هنوز کامل نیست. پژوهشگران میگویند این سیستم با مشکل «شروع سرد» مواجه است؛ یعنی اگر فرمانده جدید باشد یا دادههای تصمیمگیری قبلی در دسترس نباشد، هوش مصنوعی مرجع مناسبی برای تحلیل ندارد. همچنین این سامانه فعلاً یک متخصص در نبردهای ساحلی است و در محیطهای پیچیدهتری مانند جنگ شهری یا مناطق کوهستانی هنوز آزمایش نشده است.
در آینده، بهجای تکیه صرف بر شهود انسانی، این نوع هوش مصنوعی میتواند بهعنوان «عامل هوشمند میدان نبرد» عمل کرده و همزمان چندین یگان نظامی را مدیریت و هماهنگ کند. این پیشرفت بخشی از رقابت جهانی برای استفاده از داده بهجای تجربه صرف انسانی در جنگ است؛ رقابتی که بهویژه میان چین و ایالات متحده شدت گرفته است.
