🔍 نکات کلیدی
- ایالات متحده با هزینه ۹۲۱ میلیارد دلاری در حوزه دفاعی، بیش از مجموع هشت کشور بعدی خرج میکند.
- بودجه نظامی ۱۵ کشور برتر جهان برای نخستینبار از ۲ تریلیون دلار عبور کرده است.
- اروپا سریعترین رشد در بودجه نظامی را تجربه میکند و هزینههای نظامی در کشورهای ناتو بهشدت افزایش یافته است.
برای نخستین بار در تاریخ، پانزده کشوری که بالاترین بودجه نظامی را در سال ۲۰۲۵ به خود اختصاص دادهاند، روی هم رفته بیش از ۲ تریلیون دلار به حوزه دفاع تزریق کردهاند. مجموع مخارج نظامی کل جهان نیز به رقم بیسابقه ۲.۶ تریلیون دلار رسیده است؛ آماری که بیانگر تحولات عمیق در اولویتهای ژئوپلیتیکی کشورها محسوب میشود.
این تصویر گرافیکی، با استناد به اطلاعات مؤسسه بینالمللی مطالعات راهبردی، جایگاه پانزده کشوری را که بیشترین بودجه نظامی را در اختیار دارند، به ترتیب نشان میدهد. اگرچه ایالات متحده همچنان در مقیاسی غیرقابل قیاس با سایرین عمل میکند، اما بزرگترین دگرگونی در اروپا رقم خورده است؛ جایی که کشورها دیگر صرفاً به حفظ وضع موجود بسنده نمیکنند، بلکه با شتابی چشمگیر در حال گسترش توان رزمی خود هستند.

رقابت تسلیحاتی دو تریلیون دلاری؛ تفکیک مخارج دفاعی به تفکیک ملتها
بودجه دفاعی آمریکا در سال ۲۰۲۵ به رقم ۹۲۱ میلیارد دلار رسیده است؛ عددی که حتی از مجموع هزینههای نظامی چین، روسیه، آلمان، بریتانیا، هند، عربستان سعودی، فرانسه و ژاپن فراتر میرود. دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین آمریکا، پیشنهاد افزایش این رقم به ۱.۵ تریلیون دلار تا سال ۲۰۲۷ را مطرح کرده، هرچند این طرح هنوز به مرحله اجرا نرسیده است. در صورت تحقق، این میزان تقریباً ۹۰ درصد بالاتر از اوج مخارج دوران جنگ سرد (به قیمت ثابت) خواهد بود.
بودجه دفاعی آمریکا در سال ۲۰۲۵ به رقم ۹۲۱ میلیارد دلار رسیده است؛ عددی که حتی از مجموع هزینههای نظامی چین، روسیه، آلمان، بریتانیا، هند، عربستان سعودی، فرانسه و ژاپن فراتر میرود. دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین آمریکا، پیشنهاد افزایش این رقم به ۱.۵ تریلیون دلار تا سال ۲۰۲۷ را مطرح کرده، هرچند این طرح هنوز به مرحله اجرا نرسیده است. در صورت تحقق، این میزان تقریباً ۹۰ درصد بالاتر از اوج مخارج دوران جنگ سرد (به قیمت ثابت) خواهد بود.
چین با بودجه نظامی ۲۵۱.۳ میلیارد دلاری در جایگاه دوم قرار گرفته است. سهم پکن از کل هزینههای نظامی آسیا به ۴۴ درصد رسیده، در حالی که این نسبت در سال ۲۰۱۷ معادل ۳۹ درصد بود؛ رقمی که نشان از افزایش نفوذ منطقهای این کشور دارد.
| رتبه | کشور | بودجه دفاعی ۲۰۲۵ (دلار) |
|---|---|---|
| ۱ | 🇺🇸 ایالات متحده | ۹۲۱.۰ میلیارد |
| ۲ | 🇨🇳 چین | ۲۵۱.۳ میلیارد |
| ۳ | 🇷🇺 روسیه | ۱۸۶.۲ میلیارد |
| ۴ | 🇩🇪 آلمان | ۱۰۷.۳ میلیارد |
| ۵ | 🇬🇧 بریتانیا | ۹۴.۳ میلیارد |
| ۶ | 🇮🇳 هند | ۷۸.۳ میلیارد |
| ۷ | 🇸🇦 عربستان سعودی | ۷۲.۵ میلیارد |
| ۸ | 🇫🇷 فرانسه | ۷۰.۰ میلیارد |
| ۹ | 🇯🇵 ژاپن | ۵۸.۹ میلیارد |
| ۱۰ | 🇺🇦 اوکراین | ۴۴.۴ میلیارد |
| ۱۱ | 🇰🇷 کره جنوبی | ۴۳.۸ میلیارد |
| ۱۲ | 🇮🇹 ایتالیا | ۴۰.۱ میلیارد |
| ۱۳ | 🇮🇱 اسرائیل | ۳۹.۷ میلیارد |
| ۱۴ | 🇦🇺 استرالیا | ۳۷.۳ میلیارد |
| ۱۵ | 🇵🇱 لهستان | ۳۳.۲ میلیارد |
بودجه دفاعی روسیه در سال ۲۰۲۵ به رقم ۱۸۶.۲ میلیارد دلار رسیده که طی یک سال افزایشی بیش از ۴۰ میلیارد دلاری داشته و معادل ۷.۳ درصد از تولید ناخالص داخلی این کشور است. با این حال، پیشبینی میشود که این هزینهها در سال ۲۰۲۶ کاهش یابند که اولین کاهش از زمان آغاز درگیری در اوکراین خواهد بود. علیرغم افزایش قیمت نفت که تا حدی به اقتصاد روسیه کمک کرده، این کشور با فشارهای اقتصادی و کسری بودجه دست و پنجه نرم میکند.
انباشت تسلیحاتی در اروپا
با تداوم جنگ روسیه در اوکراین و تحت فشارهای آمریکا، کشورهای اروپایی عضو ناتو متعهد شدهاند که تا سال ۲۰۳۵ معادل ۳.۵ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را به بخش دفاع اختصاص دهند. این هدف که تقریباً برابر با ۱.۲ تریلیون دلار خواهد بود، بزرگترین افزایش مخارج نظامی در این کشورها از دوران جنگ سرد محسوب میشود.
با تداوم جنگ روسیه در اوکراین و تحت فشارهای آمریکا، کشورهای اروپایی عضو ناتو متعهد شدهاند که تا سال ۲۰۳۵ معادل ۳.۵ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را به بخش دفاع اختصاص دهند. این هدف که تقریباً برابر با ۱.۲ تریلیون دلار خواهد بود، بزرگترین افزایش مخارج نظامی در این کشورها از دوران جنگ سرد محسوب میشود.
به جز روسیه، شش کشور از میان پانزده کشور با بالاترین بودجه دفاعی جهان در اروپا قرار دارند که آلمان با ۱۰۷.۳ میلیارد دلار و بریتانیا با ۹۴.۳ میلیارد دلار در صدر آنها هستند. هر دوی این کشورها بین سالهای ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵، دهها میلیارد دلار به هزینههای نظامی خود افزودهاند. روندی که زمانی کند و تدریجی بود، اکنون به افزایشی شتابان تبدیل شده و هزینههای دفاعی را به یکی از سریعترین زمینههای رشد در اقتصادهای پیشرفته مبدل ساخته است.
✦ گذر از مرز ۲ تریلیون دلار؛ فصل تازه رقابت تسلیحاتی جهانی ✦
منبع دادهها: مؤسسه بینالمللی مطالعات راهبردی | رتبهبندی سال ۲۰۲۵
0
0
رای ها
امتیازدهی به مقاله











