رتبه‌بندی آزادترین و بسته‌ترین کشورهای جهان در سال ۲۰۲۶

بر اساس گزارش «Freedom House»، فنلاند با کسب امتیاز کامل ۱۰۰، عنوان آزادترین کشور جهان را در سال ۲۰۲۵ به خود اختصاص داد. در مقابل، ایالات متحده آمریکا با تجربه یکی از شدیدترین افت‌های سالانه در امتیاز آزادی خود، به پایین‌ترین سطح در تاریخ ثبت‌شده رسید.

این گزارش که  Freedom in the World نام دارد، حقوق سیاسی و آزادی‌های مدنی را در ۱۹۵ کشور و قلمرو مورد ارزیابی قرار داده است. بر اساس یافته‌های این گزارش، آزادی جهانی برای بیستمین سال متوالی در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته و بیش از ۵۰ کشور، از جمله ایالات متحده، شاهد بدتر شدن وضعیت حقوق سیاسی و آزادی‌های مدنی بوده‌اند.

اروپا همچنان در رتبه‌بندی آزادترین کشورها پیشتاز است، در حالی که کشورهایی با کمترین میزان آزادی، عمدتاً در قاره‌های آفریقا و آسیا متمرکز شده‌اند.

فنلاند با امتیاز کامل ۱۰۰ در صدر قرار دارد و پس از آن نیوزیلند، نروژ و سوئد با امتیاز ۹۹ قرار گرفته‌اند. در همین حال، سودان جنوبی با امتیاز ۰، پایین‌ترین رتبه ممکن را کسب کرده است که شکاف عمیق میان دموکراسی‌های قدرتمند و رژیم‌های سرکوبگر جهان را برجسته می‌کند.

وضعیت کشورهای اروپایی از نظر آزادی

قاره اروپا بخش بزرگی از کشورهایی با بالاترین امتیاز آزادی را در خود جای داده است و کشورهای حوزه نوردیک و اروپای غربی در این حوزه پیشگام هستند. سیستم‌های انتخاباتی قدرتمند، دادگاه‌های مستقل، آزادی مطبوعات و حفاظت از آزادی‌های مدنی به کشورهایی مانند فنلاند، سوئد، آلمان و هلند کمک کرده است تا در صدر رتبه‌بندی‌های جهانی آزادی قرار گیرند.

در این میان، دو مورد استثنا در اروپا با امتیازات بسیار پایین دیده می‌شوند: بلاروس (۷) و روسیه (۱۲). هر دوی این کشورها توسط حکومت‌های اقتدارگرا اداره می‌شوند که بیش از دو دهه در قدرت بوده‌اند. این دو کشور اروپای شرقی نه از استقلال مطبوعات برخوردارند و نه انتخابات آزاد و منصفانه‌ای دارند و جزو بدترین کشورهای جهان از نظر آزادی طبقه‌بندی می‌شوند.

جدول زیر کشورهای دارای بالاترین امتیاز آزادی در سال ۲۰۲۵ را نشان می‌دهد:

خارج از اروپا، آزادترین کشورهای جهان شامل نیوزیلند (۹۹)، کانادا و اروگوئه (۹۷) و ژاپن (۹۶) هستند. در درون هر یک از این کشورها، جامعه مدنی قوی و روزنامه‌نگاری مستقل، به پاسخگو نگه داشتن مقامات منتخب کمک می‌کنند، در حالی که انتقالات سیاسی بدون ترس از خشونت انجام می‌شود.

افول ایالات متحده در فهرست آزادترین کشورهای جهان

ایالات متحده در سال ۲۰۲۵، در کنار بلغارستان و ایتالیا، شاهد یکی از شدیدترین افت‌های امتیاز در میان کشورهایی بود که در رده «آزاد» طبقه‌بندی می‌شوند. این ابرقدرت پیشرو جهان با سقوط به امتیاز ۸۱، به پایین‌ترین امتیاز خود در تاریخ ثبت‌شده‌اش رسید و با آفریقای جنوبی برابر شد و حتی از پاناما (۸۲) عقب‌تر قرار گرفت.

طی دو دهه گذشته، امتیاز ایالات متحده در این رتبه‌بندی، به دلیل افزایش دوقطبی‌سازی و خشونت‌های سیاسی، ۱۲ امتیاز کاهش یافته است.

کشورهای با کمترین میزان آزادی در جهان

در حالی که ایالات متحده همچنان در رده کشورهای «آزاد» باقی مانده است، شکاف بین کشورهای دموکراتیک و اقتدارگرا همچنان چشمگیر است. کشورهای دارای پایین‌ترین رتبه در آفریقا، آسیا و خاورمیانه متمرکز شده‌اند؛ جایی که انتخابات محدود است، جنبش‌های مخالف سرکوب می‌شوند و آزادی‌های مدنی به شدت محدود باقی مانده است.

جدول زیر کشورهای دارای کمترین امتیاز آزادی را نشان می‌دهد:

سودان جنوبی که یکی از جوان‌ترین کشورهای جهان است، بدترین امتیاز ممکن یعنی ۰ را کسب کرد و پس از آن سودان و ترکمنستان (هر دو با امتیاز ۱) قرار دارند. در هر یک از این کشورها، حقوق اقلیت‌ها در معرض تهدید است و آزادی‌های سیاسی عملاً وجود ندارد.

کشورهای بزرگ‌تر در سراسر آفریقا، آسیا و خاورمیانه نیز رتبه‌های پایینی دارند. ویتنام امتیاز ۲۰ را کسب کرده است، در حالی که مصر، اتیوپی و امارات متحده عربی با امتیاز ۱۸ برابر شده‌اند. همچنین سه حکومت در قاره آمریکا نیز در این رده پایین از کشورهای غیرآزاد دیده می‌شوند: کوبا (۹)، نیکاراگوئه (۱۴) و ونزوئلا (۱۳).